Veel hobbyboeren weten het niet: de EU-regels die nu al gelden voor grote veehouders, gaan in 2027 ook voor hen gelden. Wie paarden, schapen, geiten of alpaca's houdt die bestemd zijn voor de voedselketen, moet dan elk antibioticumgebruik digitaal registreren. De NVWA kan controleren — en beboeten.
Wat verandert er?
EU Verordening 2019/6 is al in 2022 van kracht geworden. Die verordening breidt de registratieplicht stap voor stap uit naar meer diersoorten en meer houders. Tot nu toe raakte het voornamelijk professionele veehouders: rundvee boven de 5 dieren, geiten boven de 25, varkens en pluimvee. Maar de uitvoeringsverplichtingen richting de EMA (Europees Geneesmiddelenbureau) gelden vanaf 2027 voor alle voedselproducerende dieren. Dat betekent: ook u.
De kern van wat verandert: elk antibioticum dat uw dierenarts voorschrijft of u toedient, moet digitaal worden vastgelegd. Naam van het middel, datum, dosering, het dier of de koppel, en de wachttijd. Niet in een schrift, maar in een systeem dat gekoppeld is aan nationale rapportage.
Paarden: ook niet-voedselproducerende dieren geraakt
Paarden zijn een bijzonder geval. Zelfs als uw paard niet voor de voedselketen bestemd is, gelden er al nieuwe regels. Uitvoeringsverordening 2025/901 heeft in mei 2025 de lijst van essentiele stoffen voor equiden vastgelegd. Worden die stoffen gebruikt, dan geldt automatisch een wachttijd van 6 maanden voor de voedselketen. Dat moet worden bijgehouden — ook als uw paard in principe een sportpaard of hobbyrijpaard is.
Vanaf 2027 moeten ook de antibiotica-gegevens van paarden worden gerapporteerd aan de EMA. De SDa (Stichting Diergeneesmiddelenautoriteit) werkt op dit moment aan de registratiesystemen voor de paardensector.
Schapen: nu nog een logboek, straks digitaal verplicht
Wie schapen houdt, is nu nog toe met een papieren logboek. Dat verandert. Vanaf 2027 geldt ook voor schapenhouders de verplichte digitale registratie van antibioticagebruik. De verwachting is bovendien dat schapenhouders te maken krijgen met een BBP-verplichting (bedrijfsbehandelplan), vergelijkbaar met wat nu al geldt voor rund- en geitenhouders. Die verplichting volgt de EU-rapportageplicht op de voet.
Hetzelfde geldt voor cameliden: alpaca's en lama's vallen eveneens onder de uitbreidingslijst van Verordening 2019/6.
Wat moet u per behandeling bijhouden?
Per antibioticumtoediening legt u het volgende vast:
- Naam en batchnummer van het middel
- Datum van toediening
- Dosering en hoeveelheid
- Identificatie van het dier of de koppel
- Wachttijden voor vlees, melk of eieren
- Naam en registratienummer van de voorschrijvende dierenarts
Dat klinkt als veel, maar in de praktijk vult uw dierenarts dit grotendeels digitaal in op het moment van het consult. Als u werkt met een systeem dat uw dierenarts ondersteunt, hoeft u zelf nauwelijks iets te doen.
Wat als u niet voldoet?
De NVWA inspecteert op naleving van de diergeneesmiddelenregelgeving. Bij een controle vraagt de inspecteur naar uw logboek of digitale registratie. Als dat ontbreekt of niet up-to-date is, riskeert u een boete en een hersteltraject. Hoe groter de afwijking, hoe harder de consequenties.
Bovendien geldt: als u dieren verkoopt die bestemd zijn voor de voedselketen, bent u verantwoordelijk voor de correcte wachttijden. Een dier dat te vroeg wordt afgevoerd terwijl er een wachttijd liep, heeft directe gevolgen voor de voedselveiligheid — en voor uw positie als houder.
Hoe bereidt u zich voor?
Het beste dat u nu kunt doen, is beginnen met een digitaal logboek. Niet wachten tot 2027, maar vandaag. Zo bouwt u alvast een behandelhistorie op van uw dieren, leert u werken met het systeem, en heeft u geen achterstand als de verplichting ingaat.
DokterCommerce biedt een gratis PMS voor kleinschalige houders en solo-dierenartsen. U registreert medicijntoedieningen, uw dierenarts koppelt recepten digitaal, en wachttijden worden automatisch berekend. Bij een NVWA-controle exporteert u uw logboek in seconden.
Het systeem ondersteunt alle relevante diersoorten: paarden, schapen, geiten, alpaca's, rundvee, pluimvee. U kunt vandaag starten, zonder abonnementskosten.
Meer informatie
Bekijk de uitgebreide uitleg over de registratieplicht voor hobbyboeren of lees over het gratis PMS voor kleine houders. Heeft u vragen over uw specifieke situatie? Neem contact op — we helpen u bepalen wat er voor uw dieren geldt en hoe u zich het beste kunt voorbereiden.